Giải mã Napoli

m88: “Tâm lý dè dặt vẫn còn đâu đó trong hai tháng cuối 2022 và đầu 2023. Nhưng bây giờ, sự hứng khởi của người hâm mộ đã được thể hiện rõ, thậm chí đến mức điên cuồng trên các con phố ở Naples, khi đội bóng của họ – Napoli – chưa có dấu hiệu dừng”, báo Tây Ban Nha Marca bình luận.

Tại Serie A, Napoli đã bỏ xa nhì bảng Lazio tới 19 điểm – cách biệt gần như đảm bảo cho họ chức vô địch lần thứ ba trong lịch sử, sau các năm 1987 và 1990 – thời huyền thoại Diego Armando Maradona còn khoác áo CLB.

Osimhen nhảy qua bảng điện tử để chia vui với các CĐV sau khi ghi bàn vào lưới Torino ngày 19/3. Ảnh: sscnapoli.it

Câu hỏi đặt ra lúc này là Napoli sẽ lên ngôi khi nào? Về lý thuyết, nếu duy trì khoảng cách 19 điểm với nhóm bám đuổi, họ sẽ trở thành CLB vô địch Serie A sớm nhất trong trận derby với Salernitana trước khán giả nhà ngày 29/4. Để làm được điều này, đoàn quân dưới trướng Spalletti cần giành trọn 15 điểm trong năm trận sắp tới, gồm Milan, Lecce (cùng sân khách), Verona (sân nhà), Juventus (sân khách) và Salernitana (sân nhà).

Nhưng không chỉ Serie A, như phát biểu của Spalletti, Napoli còn tham vọng lần đầu vô địch Champions League. Đè bẹp Frankfurt với tổng tỷ số 5-0 ở vòng 1/8, họ lần đầu vào tứ kết Cup C1/Champions League trong lịch sử 118 năm.

Thời còn Maradona trong đội hình, Napoli từng hai lần dự Cup C1, nhưng thua Real ở vòng một mùa 1987-1988 rồi Spartak Moscow ở vòng 1/8 mùa 1990-1991. Napoli dự Champions League bảy lần trong giai đoạn 2011-2020, gồm ba lần vào vòng 1/8, ba lần bị loại ở vòng bảng và một lần bị loại ngay vòng sơ loại.

Đối thủ tiếp theo của Napoli là Milan, với trận tứ kết lượt đi diễn ra tại San Siro ngày 13/4, và lượt về tại Diego Armando Maradona sau đó một tuần. “Từ Maradona, Ciro Ferrara, Andrea Carnevale đến Victor Osimhen, Khvicha Kvaratskhelia, Kim Min-jae. Đây là tập thể Napoli quốc tế hơn, đồng thời mơ ước vượt qua những bậc tiền bối huyền thoại bằng cách lập kỳ tích tại Champions League – điều không tưởng nhưng ngày càng thực tế”, Marca bình luận.

“Nhiều người từng dự báo Napoli sẽ gặp vấn đề sau World Cup 2022”, Spalletti nói trong một cuộc họp báo tháng trước. Nhưng thực tế cho thấy điều ngược lại khi họ thậm chí đang ổn định nhất châu Âu, khi chỉ thua hai trận tại Serie A, trước Inter và Lazio cùng tỷ số 0-1. Hai thất bại “cá biệt” này đến do Napoli có phần mất kết nối và gặp khó trước hàng thủ bất ngờ thi đấu chắc chắn của đối thủ.

Ngoài ra, Napoli còn bị loại bởi Cremonese trên loạt sút luân lưu ở Cup Italy, nhưng họ chỉ sử dụng đội hình dự bị trận này.

Tính trên mọi đấu trường, Napoli thắng 30 trong 35 trận. Không CLB nào ở châu Âu ổn định như vậy và Napoli đang hướng đến việc trở thành nhà vô địch Serie A vĩ đại nhất lịch sử. Kỷ lục này hiện thuộc về Juventus của Antonio Conte mùa 2013-2014, khi họ cán đích với 102 điểm, bỏ xa đội xếp thứ hai là Roma tới 17 điểm.

Napoli khó đạt vị thế hiện tại nếu người ngồi ghế chỉ đạo không phải là Spalletti. Vừa tròn 64 tuổi vào ngày 7/3, là HLV lão làng, nhưng ông vẫn phải vật lộn để tìm kiếm sự công nhận, ngay cả lúc này. Với “kiệt tác” mang tên Napoli, HLV nổi tiếng thích sử dụng vô số phép ẩn dụ hay câu chuyện ngụ ngôn để minh họa cho các giải thích đang tiến rất gần đến việc được thừa nhận.

Spalletti chỉ đạo trong trận Napoli hạ Atalanta 2-0 ngày 11/3. Sau hơn 30 năm cầm quân, HLV người Italy đang tiến rất gần đến chức vô địch Serie A đầu tiên trong sự nghiệp. Ảnh: sscnapoli.it

Kvaratskhelia và Osimhen gây tiếng vang gần như mỗi tuần, nhưng trong mọi cuộc phỏng vấn, họ đều tri ân ông thầy người Italy. “Spalletti luôn thúc đẩy tôi cố gắng hết sức. Ông ấy là HLV hàng đầu, muốn mọi cầu thủ có thể thể hiện bản thân theo cách tốt nhất “, Osimhen nói hồi tháng trước.

Sự nghiệp của Spalletti đầy thăng trầm, với đỉnh cao là những năm tháng dẫn dắt huyền thoại Francesco Totti tại Roma. Spalletti còn làm việc tại Sampdoria, Udinese, Inter nhưng quyết định sang Nga huấn luyện Zenit Saint Petersburg khiến ông không còn được chú ý. Nhưng giờ, HLV 64 tuổi sắp phá vỡ mọi định kiến để làm nên lịch sử cùng Napoli. “Họ muốn trở thành một cái gì đó, trở thành một ai đó”, Spalletti nói. “Có một câu nói của người dân Napoli rằng, ai đói thì không buồn ngủ. Câu nói này đã nói lên tất cả chúng tôi. Tôi sẵn sàng làm bất cứ điều gì cho Napoli”.

Thành công của Spalletti dựa trên hệ thống 4-2-3-1, bắt đầu với Alex Meret – người bất ngờ lấy lại phong độ dù được cho không còn tương lai tại Napoli khi CLB nhắm Keylor Navas vào hè 2022. Thậm chí, Meret còn đang cạnh travn88nh với Gianluigi Donnarumma – người không duy trì phong độ cao từ khi tới PSG – cho suất bắt chính trên tuyển Italy.

Meret tìm lại phong độ một phần do được che chắn bởi hàng thủ xuất sắc. Đội trưởng Giovanni Di Lorenzo là hậu vệ phải hay nhất giải, Kim Min-jae khiến người hâm mộ quên đi Kalidou Koulibaly, và Amir Rrahmani hay Mario Rui cũng làm tốt nhiệm vụ mỗi khi được trao cơ hội. “Tôi thấy rất ít cầu thủ có kỹ năng và phẩm chất như Kim Min-jae”, Spalleti ca ngợi học trò Hàn Quốc. “Cậu ấy thật tuyệt vời, luôn năng nổ và xứng đáng đá chính tất cả các trận. Nhưng hãy nhìn Di Lorenzo nữa, cậu ấu là cầu thủ siêu hạng. Napoli đâu chỉ có Kvaratskhelia và Osimhen”.

Kim Min-jae truy cản Olivier Giroud trong trận Napoli hạ chủ nhà Milan 2-1 ngày 18/9/2022 ở lượt đi Serie A mùa này. Ảnh: Xinhua

Ở giữa sân, Stanislav Lobotka – người vừa gia hạn đến năm 2027 – chứng minh vị thế là cầu thủ kiến thiết lối chơi hàng đầu và cạnh tranh danh hiệu tiền vệ hay nhất mùa của Serie A. Tiền vệ Slovakia là nhạc trưởng, không lỡ đường chuyền nào và điều khiển nhịp độ trận đấu theo ý muốn. Frank Anguissa và Piotr Zielinski, mỗi người có những đặc điểm riêng, là đối tác hoàn hảo của Lobotka ở tuyến giữa.

Trên hàng công, Kvaratskhelia và Osimhen thi đấu quá bùng nổ. Osimhen đã ghi 21 bàn từ đầu mùa Serie A 2022-2023, cân bằng kỷ lục số bàn của một cầu thủ châu Phi trong một mùa Serie A do huyền thoại Samuel Eto’o lập năm 2011. Kvaratskhelia đã có 12 bàn và 12 pha kiến tạo từ đầu mùa Serie A 2022-2023. Đây là thành tích bất ngờ với một cầu thủ còn thi đấu cho CLB Georgia Dinamo Batumi hồi đầu năm 2022.

Vị trí còn lại bên cánh phải là cuộc cạnh tranh giữa Matteo Politano và Hirving Lozano. Họ luôn tỏa sáng mỗi khi được trao cơ hội để biến Napoli thành một trong những CLB đáng sợ nhất châu Âu.

“Spalletti là chiến lược gia hàng đầu, là một bậc thầy”, huyền thoại HLV Arrigo Sacchi nói trên Gazzetta dello Sport, ca ngợi thuyền trưởng của Napoli ở khía cạnh cách tân. Spalletti không nói về hệ thống, sơ đồ 4-2-3-1, tiền vệ cánh, tiền vệ hay tiền đạo. Thay vào đó, ông đề cao việc chiếm lĩnh không gian, hoán đổi vị trí và tự do phát huy năng lực, tận hưởng trận đấu.

Mùa này, Spalletti đã tập hợp một đội ngũ mà gần như mọi thành viên đều ở độ tuổi lý tưởng – từ 24 đến 30 tuổi. Đội hình chính của Napoli chỉ có Mario Rui – 31 tuổi – được tính là “lão tướng”, trong khi Kvaratskhelia, 22 tuổi, được xem là “cầu thủ trẻ”.

Theo Marca, việc sở hữu đội hình có độ tuổi trung bình là 26,1 tuổi mang lại hai ưu điểm. Napoli đủ mạnh mẽ để hồi phục thể lực khi phải di chuyển và thi đấu liên tục trên hai đấu trường. Họ cũng không mắc sai lầm về sức trẻ và thiếu kinh nghiệm trong những trận đấu quan trọng.

Kvaratskhelia (giữa) đi bóng qua hai cầu thủ Milan ở trận lượt đi. Tiền vệ công người Georgia này là nguồn cảm hứng lớn giúp Napoli bay cao trên cả hai mặt trận từ đầu mùa. Ảnh: AFP

Những đổi thay này là trái ngọt sau kỳ chuyển nhượng hè 2022 nhiều biến động nhưng hoàn hảo. Napoli chia tay hàng loạt trụ cột và tên tuổi đã gắn bó lâu năm với CLB, gồm Fabian Ruiz, Koulibaly, Dries Mertens, David Ospina, Faouzi Ghoulam hay Lorenzo Insigne. Bù lại, họ đưa Kim Min-jae từ Fenerbahce với giá chưa đầy 20 triệu USD và Kvaratskhelia với giá chưa đầy 15 triệu USD. Hai phát hiện này cũng tân binh khác như Giacomo Raspadori, Tanguy Ndombele hay Giovanni Simeone giúp làm dầy đội hình, giữ động lực cạnh tranh cho mọi thành viên.

Nền tảng tài chính vững mạnh cũng là một bệ phóng khác của Napoli. De Laurentiis – nhà sản xuất phim người Italy và chủ tịch Napoli – cứu CLB khỏi phá sản vào đầu thế kỷ 21, rồi vận hành Napoli bằng sự quản lý mẫu mực.

Napoli có doanh thu thấp hơn các đại gia miền Bắc Italy như Juventus, Inter hay Milan, nên De Laurentiis không cho phép đội chi tiêu vượt khả năng tài chính. “Chúng tôi không nợ ngân hàng”, ông khoe năm 2019. Ngay cả khi Serie A bị tàn phá nặng nề vì đại dịch Covid-19, theo Calcio e Finanza, Napoli chỉ lỗ khoảng 60 triệu USD trong năm tài chính 2021-2022. Và mức lỗ này vẫn thấp hơn nhiều so với những con số khổng lồ của Juventus, Inter hay Roma.

Mùa 2021-2022, Napoli ký hai khoản vay Unicredit với tổng số tiền hơn 50 triệu USD, những khoản nợ đầu tiên với các ngân hàng mà CLB ghi trong báo cáo tài chính kể từ năm 2007. Nhưng bù lại, cán cân thu chi của đội đang ở mức dương 60 triệu USD.

Chưa hết, doanh thu tài trợ và thương mại của Napoli năm 2022 lên tới 40 triệu USD, với CLB có bốn thương hiệu được in trên áo thi đấu – mức tối đa được phép ở Italy. Inter kiếm được gần 90 triệu USD từ khoản này, còn Juventus thậm chí nhiều hơn, nhưng sự khác biệt đó không khiến De Laurentiis hoảng sợ. Nếu cần, Napoli vẫn có thể kiếm thêm rất nhiều tiền bằng việc từ những ngôi sao họ đang có – những người được mua về với giá rẻ.

Osimhen (giữa) là một trong nhiều thương vụ thành công của De Laurentiis (trái) từ khi ông mua lại Napoli đầu những năm 2000. Ảnh: Il Matino

“Chúng tôi không cần phải bán. Nhưng nếu có những lời đề nghị điên rồ, bạn sẽ không thể biết được”, ông nói khi được hỏi về những lời đề nghị dành cho Osimhen hoặc Kvaratskhelia, ám chỉ việc các đối thủ phải chi ít nhất 150 triệu USD để tuyển mộ những ngôi sao này.

Nhưng việc mua bán là câu chuyện của mùa hè, còn bây giờ, những Osimhen, Kvaratskhelia, Lobotka, Kim Min-jae sẽ tiếp tục cùng ông thầy Spalletti của họ khẳng định vị thế số một Italy. Một chiến thắng trước Milan – nhà vô địch mùa trước – trên sân nhà Diego Maradona hôm nay sẽ là minh chứng rõ nét nhất cho sức mạnh tuyệt đối của Napoli. Ở lượt đi, họ đã thắng Milan 2-1 ngay trên sân khách.

Thanh Quý : m88 m88